Á þessari síðu eru upplýsingar fyrir neytendur um ýmislegt sem varðar farsímaþjónustu.
Flýtileiðir - smelltu á hlekk hér fyrir neðan til að komast beint í viðkomandi efni.
Ýmis farsímaþjónusta
Fleiri en ein tegund farsímaþjónustu stendur neytendum til boða. GSM er stafrænt farsímanet sem nú er útbreitt um allan heim. Svokölluð 3G farsímanet, eða þriðja kynslóð farsíma er óðum að breiðast út. Munurinn felst í því að 3G býður upp á mun meiri hraða á gagnaflutningi en GSM.
Val á fjarskiptafyrirtæki
Neytendur geta valið á milli fjarskiptafyrirtækja sem selja farsímaþjónustu. Til þess að finna hvaða þjónusta hentar þurfa neytendur að kynna sér þau kjör sem bjóðast hjá mismunandi fyrirtækjum. Þá þarf að hafa í huga eigin notkun, svo sem hversu mikið er hringt, hvort síminn er notaður til netnotkunar, í hverja er hringt mest og hjá hvaða fyrirtæki þeir eru svo hægt sé að nýta t.d. vinaafslætti, fríar hringingar innan kerfis o.s.frv.
Áskrift -Samningar við fjarskiptafyrirtæki - ábyrgð, réttindi, skyldur
Samningur við fjarskiptafyrirtæki
Áskrifendur farsíma á einstaklingsmarkaði eiga rétt á samningi við fjarskiptafyrirtæki sem skal innihalda a.m.k. eftirfarandi atriði:
a. nafn og heimilisfang þjónustuveitanda,
b. þjónustu sem veita á, gæði hennar og tímann sem upphafleg tenging mun taka,
c. viðhaldsþjónustu sem boðin er,
d. nákvæmar upplýsingar um verð og gjaldskrá og hvernig hægt er að nálgast nýjustu upplýsingar um viðeigandi gjöld og viðhaldsgjöld,
e. gildistíma samningsins, skilmála fyrir endurnýjun hans og uppsögn,
f. skaðabætur og fyrirkomulag endurgreiðslu ef þjónusta er ekki í samræmi við samning,
g. hvernig hefja skuli mál til lausnar á deilum milli áskrifenda og fjarskiptafyrirtækis.
Fjarskiptafyrirtæki eiga að birta viðskiptaskilmála og gjaldskrá fyrir alla þjónustu sína á aðgengilegan hátt.
Pakkatilboð
Símafyritækin bjóða upp á mismunandi áskriftarleiðir, þ.á.m. svokölluð pakkatilboð þar sem fleiri þættir t.d. áskrift að heimasíma, farsíma og nettengingu eru settar inn í sama pakkann og eitt grunnverð greitt fyrir allt. Mismunandi er hvað felst í pökkunum, t.d. hve mikið niðurhal, símanotkun o.fl. Þess vegna er nauðsynlegt fyrir neytendur að meta sína eigin notkun, t.d. hvort Netið er notað mikið eða lítið, hvort mikið er sótt af efni á erlendar síður, hvort hringt er mikið eða lítið úr farsíma í annað símafyrirtæki og þá hvaða o.s.frv.
Á reiknivél PFS er hægt að sjá mánaðarverð á mismunandi þjónustuþáttum hjá fjarskiptafyrirtækjunum á hverjum tíma og reikna út hvað viðkomandi þáttur kostar einn og sér. Þar er ekki gert ráð fyrir pakkatilboðum og því þurfa neytendur að skilgreina notkun sína og sjá hvað hver þáttur kostar til að meta hvort og hvaða pakkatilboð hentar hverjum og einum.
Binditími samnings
Óheimilt er í samningi að kveða á um lengri binditíma áskrifenda en sex mánuði. Eftir þann tíma er áskrifanda heimilt að segja upp samningi með eins mánaðar fyrirvara. Ákveði áskrifandi að færa viðskipti sín til annars fjarskiptafyrirtækis skal vera tryggt að þjónustuflutningur gangi greiðlega fyrir sig.
Uppsögn samnings vegna breytinga á skilmálum
Áskrifendur á einstaklingsmarkaði skulu eiga rétt á því að segja samningum fyrirvaralaust upp án greiðslu skaðabóta þegar þeir fá tilkynningu um fyrirhugaða breytingu á samningsskilmálum. Áskrifendum á einstaklingsmarkaði skal veittur a.m.k. eins mánaðar uppsagnarfrestur áður en breytingar taka gildi og skulu þeir jafnframt upplýstir um rétt sinn til að segja upp samningi að skaðlausu vilji þeir ekki samþykkja hina nýju skilmála.
Vanskil og lokanir
Áskrifendur sem eru í vanskilum með greiðslu símagjalda annarra en símtala með yfirgjaldi geta átt von á að lokað verði fyrir þjónustu við þá að undangenginni skriflegri aðvörun a.m.k. einum mánuði fyrir lokun. Fyrsta mánuð eftir lokun á að vera hægt að hringja í áskrifandann og sömuleiðis á að vera hægt að hringja í neyðarnúmerið 112.
Ábyrgð fjarskiptafyrirtækja
Fjarskiptafyrirtæki geta í viðskiptaskilmálum sínum undanþegið sig bótaábyrgð á tjóni sem rekja má til sambandsleysis, rofs á fjarskiptum eða annarra truflana sem kunna að verða á rekstri fjarskiptaneta. Ábyrgðartakmörkunin er þó bundin við að tjónið verði ekki rakið til stórfelldra mistaka starfsmanna fyrirtækisins.
FARA EFST Á SÍÐU
Símareikningurinn
Símareikningar fyrir farsímanotkun byggjast á notkun og þeirri þjónustuleið sem valin er hjá viðkomandi þjónustufyrirtæki.
Greiðslan er samsett úr þremur þáttum skv. verðskrám símafyrirtækjanna:
- Upphafsgjald
- Lágmarksgjald (greiðsla fyrir lágmarkstímalengd, oftast 1 mínúta)
- Gjald fyrir hverja byrjaða tímaeiningu sem símtalið stendur yfir
Sjá nánar um tímamælingar.
Neyðarsími gjaldfrjáls
Neyðarlínan hf rekur afgreiðslu þar sem svarað er símtölum í neyðarnúmerið 112 og útveguð neyðarþjónusta. Símtöl í 112 eiga að vera gjaldfrjáls sama hvaðan hringt er.
Sjá Lög um samræmda neyðarsvörun nr. 40/2008
Númer með yfirgjaldi
Heimilt er að taka yfirgjald fyrir símtöl í númer sem byrja á 75, 901-905 og 907-9. Hið sama gildir fyrir sum stuttnúmer svo sem 118.
Áskrifendur fastasíma geta óskað þess að fjarskiptafyrirtæki læsi fyrir ákveðnar tegundir símtala eða fyrir símtöl í ákveðnar númeraraðir, þeim að kostnaðarlausu. Þannig er hægt að láta læsa síma fyrir símtöl til útlanda eða símtöl í númer sem bera yfirgjald.
FARA EFST Á SÍÐU
Frelsi - fyrirfram greidd farsímakort
Neytendur geta í stað þess að gerast áskrifendur að farsímaþjónustu gegn föstu mánaðargjaldi keypt farsímakort fyrir ákveðna upphæð sem heimilar þeim að nota farsímann þangað til að inneignin á kortinu er uppurin. Venjulega er í byrjun greitt gjald fyrir pakka sem samanstendur af SIM korti, símanúmeri og inneign fyrir tiltekna upphæð. Þegar búið er að nota inneignina er hægt að hlaða kortið að nýju. Hægt er að kaupa inneign hjá því fyrirtæki sem númerið er skráð hjá, bæði á þjónustustöðum/verslunum þess og á vefsíðum fyrirtækjanna. Einnig er hægt að hlaða kortið í gegn um heimabanka. Sumar óskyldar verslanir selja einnig inneign á frelsisnúmer. Almennt gildir að sú inneign sem keypt er í frelsi er til ráðstöfunar fyrir notandann þar til hún er uppurin. Þó eru til frelsisleiðir þar sem inneign og fríðindi gilda í fyrirfram ákveðið tímabil, t.d. einn mánuð eða 31 dag.
Þegar notuð eru fyrirfram greidd farsímakort ræður notandi því hvort hann skráir sig hjá viðkomandi fjarskiptafyrirtæki eða ekki. Ekki er greitt fast mánaðargjald og notendur fá ekki reikning.
FARA EFST Á SÍÐU
Símanúmer og símaskrá
Póst- og fjarskiptastofnun afhendir fjarskiptafyrirtækjum númeraraðir. Við pöntun á síma úthluta fyrirtækin áskrifendum númerum og stendur þeim yfirleitt til boða að velja úr lausum númerum í númerröðunum. Almenn símanúmer á Íslandi eru með 7 tölustöfum en þegar númer er valið erlendis frá er landsnúmerinu 354 skeytt framan við. Farsímanúmer á Íslandi byrja á tölustöfunum 6, 7 eða 8.
Númeraflutningur
- Áskrifendur farsíma sem gera þjónustusamning við annað fjarskiptafyrirtæki en þeir hafa áður þegið þjónustu hjá skulu eiga rétt á að flytja með sér númer sem þeir hafa hjá því fjarskiptafyrirtæki sem þeir voru áður tengdir
- Farsímanotandi sem notar fyrirfram greidd símkort (frelsi) og vill skipta um fjarskiptafyrirtæki þarf að hafa samband við fjarskiptafyrirtækið sem hann vill skipta við, láta flytja númerið og fá símkort hjá fyrirtækinu.
Númerabirting
Fjarskiptafyrirtæki sem reka almenna símaþjónustu skulu bjóða númerabirtingu í samræmi við ákvæði laga um persónuvernd. Áskrifendur geta valið þann kost að númer þeirra birtist ekki viðtakanda símtalsins.
Sjá einnig Reglur um númerabirtingar nr. 629/2008
Símaskrá
Öllum notendum skal vera opin a.m.k. ein símaskrá sem inniheldur upplýsingar um öll símanúmer. A.m.k. ein símaupplýsingaþjónusta á að vera opin öllum notendum með upplýsingum um öll símanúmer nema áskrifandi hafi óskað eftir því að vera óskráður í gagnagrunni símaskrár.
Já.is er stærsta upplýsingaveita um símanúmer á Íslandi og sér bæði um prentuðu símaskrána og símaskrá á Netinu. Sjá nánar um Já.is.
Óheimilt er að krefja áskrifanda sem vill vera óskráður um gjald fyrir það. Áður en persónulegar upplýsingar um áskrifendur eru skráðar í prentuðum eða rafrænum skrám skulu þeir eiga aðgang að upplýsingunum. Upplýsingar í skrám og númerupplýsingaþjónustu eiga að takmarkast við það sem þarf til að kennsl á áskrifandann nema hann hafi veitt ótvíræða heimild til annars.
Stuttnúmer
Fjögurra tölustafa stuttnúmerum er úthlutað sem aðgangsnúmerum að ýmis konar þjónustu símafyrirtækjanna þ.m.t. forval en einnig fyrir ákveðna opinbera þjónustu. Auk þess er í notkun þriggja tölustafa númer fyrir neyðarsímtöl (112), klukkuupplýsingar (155) og upplýsingar um símanúmer (118).
Útlandaforskeyti
Þegar beina á símtölum til útlanda verður að velja 00 á undan viðkomandi landsnúmeri.
Forval
Í gildi eru reglur um forval og fast forval símnotenda. Í forvali geta símnotendur kosið þjónustu nýrra þjónustuveitenda t.d fyrir símtöl til útlanda. Þá þarf að velja fjögurra tölustafa forskeyti þeiss þjónustuaðila sem sér um símtalið. Er þá fyrst valið forskeytið, síðan 00 og eftir það landsnúmer og símanúmer þess sem hringt er til. Forskeytin eru frá 1000 upp í 1100. Nauðsynlegt er að notendur skrái sig hjá viðkomandi þjónustuveitanda fyrirfram.
Læsingar
Áskrifendur farsíma geta óskað þess að fjarskiptafyrirtæki læsi fyrir ákveðnar tegundir símtala eða fyrir símtöl í ákveðnar númeraraðir, þeim að kostnaðarlausu. Þannig er hægt að láta læsa síma fyrir símtöl til útlanda eða símtöl í númer sem bera yfirgjald.
FARA EFST Á SÍÐU
Þjónustusvæði farsímafyrirtækjanna
Tenglar á vefsíður símafyrirtækjanna sem sýna þjónustusvæði þeirra:
FARA EFST Á SÍÐU
Óumbeðin símtöl og kvartanir
Óumbeðin símtöl
Notkun sjálfvirkra uppkallskerfa, símbréfa eða tölvupósts fyrir beina markaðssetningu er því aðeins leyfð að áskrifandi hafi fyrirfram veitt samþykki sitt. Þó er heimilt að nota tölvupóstfang við sölu á vörum eða þjónustu fyrir beina markaðssetningu á eigin vörum eða þjónustu ef áskrifanda er gefinn kostur á að andmæla slíkri notkun þeim að kostnaðarlausu þegar skráning á sér stað og sömuleiðis í hvert sinn sem skilaboð eru send. Að öðru leyti er hin almenna regla að óumbeðin símtöl í formi beinnar markaðssetningar eru óheimil til áskrifenda sem óska ekki eftir að taka á móti þeim. Áskrifendur geta óskað eftir að gefið verði til kynna með merkingu í símaskrá að upplýsingar um hann megi ekki nota í tilgangi beinnar markaðssetningar.
(Sjá 46. grein laga um fjarskipti nr 81/2003)
Kvartanaleiðir
- Notandi sem vill kvarta yfir farsímaþjónustu skal snúa sér til viðkomandi fjarskiptafyrirtækis.
- Kvörtun til Póst- og fjarskiptastofnunar
Telji notandi að fjarskiptafyrirtæki sem rekur farsíma hafi brotið gegn skyldum sínum samkvæmt lögum um fjarskipti eða gegn skilyrðum sem mælt er fyrir um í almennum heimildum, réttindum eða í rekstrarleyfi getur hlutaðeigandi beint kvörtun til Póst- og fjarskiptastofnunar um að hún láti málið til sín taka. Stofnunin skal leita álits viðkomandi fjarskiptafyrirtækis á kvörtuninni og jafnframt freista þess að jafna ágreining aðila á skjótan hátt. Náist ekki samkomulag skal úr ágreiningi skotið með ákvörðun. Ákvarðanir Póst- og fjarskiptastofnunar sæta kæru til sérstakrar nefndar, úrskurðarnefndar fjarskipta- og póstmála. Kæra skal berast nefndinni innan fjögurra vikna frá því að viðkomanda varð kunnugt um ákvörðun stofnunarinnar.
FARA EFST Á SÍÐU
Á Netið í símanum
Flestir nýir farsímar hafa möguleika til að tengjast Netinu og farsímafyrirtækin bjóða upp á slíka þjónustu með ýmsum hætti. GSM símar tengjast Netinu með t.d. svokölluðum GPRS tengingum. 3G símar breiðast nú hratt út og með þeirri tækni er netnotkun bæði ódýrari og fljótvirkari.
3G nettenglar (netlyklar, netpungar) sem fjarskiptafyrirtæki bjóða upp á fyrir fartölvur notast einnig við 3G farsímakerfið. Sjá nánar á upplýsingasíðu um nettengingar hér á vefnum.
FARA EFST Á SÍÐU
Kaup á tækjum - CE merking 
Á ferðalögum erlendis freistast margir til að kaupa sér ódýr fjarskipta- og rafmagnstæki s.s. farsíma. Fjarskiptabúnaður þarf hins vegar að uppfulla ákveðin skilyrði til að nota megi hann hér á landi. Hann þarf að uppfylla kröfur sem settar eru fram í svokallaðri R&TTE tilskipun ESB nr. 99/5/EB, sem gildir á evrópska efnahagssvæðinu. Fjarskiptatæki sem eru almennt í notkun í löndum utan Evrópu geta því verið ólögleg hér á landi.
Ef fjarskiptabúnaður er í fullræmi við R&TTE tilskipunina er hann CE-merktur.
Sjá nánar hér á vefnum um kaup á tækjum
FARA EFST Á SÍÐU
Farsímanotkun í útlöndum
Mikill munur getur verið á gjaldskrám fyrir símnotkun erlendis og heima fyrir. Því er skynsamlegt að kynna sér vel verð fyrir reikiþjónustu og aðra símþjónustu í því landi sem ferðast er til.
Með orðinu reiki er átt við það þegar farsímanotandi sem er í viðskiptum við ákveðinn þjónustuaðila fær aðgang að símakerfum annarra þjónustuaðila. Alþjóðlegt reiki er þegar aðgangur er veittur að farsímakerfum þjónustuaðila í öðru landi.
Sjá sérstaka upplýsingasíðu hér á vefnum um farsímanotkun í útlöndum.
FARA EFST Á SÍÐU
Tíðniheimildir fjarskiptafyrirtækja á Íslandi
Póst- og fjarskiptastofnun úthlutar tíðnum til fjarskiptafyrirtækja fyrir mismunandi tegundir fjarskiptaþjónustu. Í töflu hér á vefnum má sjá tíðniheimildir fjarskiptafyrirtækja á Íslandi.
FARA EFST Á SÍÐU